Mesnevi’den Bir Hikâye

Son günlerde Mesnevi’yi Kenan Rufai’nin şerhinden okuyorum. Mevlana bir hikâyesinde sağır bir adamdan söz ediyor. Bu hikâyedeki adam sağır ve saf olduğu için, komşunun söylediklerini yanlış anlayarak yanlış cevaplar veriyor ve komşusuna iyilik yapayım derken, ona sıkıntı veriyor.

Hababam Sınıfı filminde anlatılan bildiğimiz bir hikâye vardır: Sınıfa müfettiş gelecektir ve çocuklar konuya göre sorulacak soruları tahmin edip sırası ile cevapları ezberlerler. Ama müfettiş soruları farklı sıra ile sorunca, verilen cevaplardan çok komik bir durum ortaya çıkar. Filmin kahramanı Şaban’ın o komik cevaplarını, ülkemizde bilmeyen yoktur.

Mesnevide de bunu hatırlatan bir hikâye var, ben çok beğendim. Tekrar da olsa anlatmak istiyorum. Mesnevi’de başka maksatla anlatılmış, ama bana manevi sağırları, yani empati yoksunlarını hatırlattı. Dinlemesini bilmeyen, karşıdakinin ne söylediği ile hiç ilgilenmeyip sadece kendisi konuşan, öyle çok insan tanıyorum ki. Herkesin çevresinde sadece kendi konuşan, karşısındakini dinlemeyen ve anlamayan, empati denen şeyden hiç haberi olmayan, sadece kendi ihtiyacı olduğunda birilerini arayan bir çok insan vardır. Bu insanlar manevi sağırlardır; ne kadar bencil ve sıkıcıdırlar.


Biz de kendimize şöyle bir bakıp “Yoksa ben de manevi sağırlardan mıyım? ” diye kendimiz için bir farkındalık yaratsak mı? Ne dersiniz? Böyle bir huyumuz varsa, kendi kişisel gelişimimizde sınıfta kalmışız demektir. Bu durumda kendi üzerimizde gerekli çalışmalara başlama zamanı çoktan gelmiş de geçiyordur; daha fazla gecikilmemelidir. Bu konuda Mevlana’nın hikâyesini dinleyelim:

Bir Sağırın Hasta Ziyareti:

“ Sağır bir adam genç bir komşusunun çok hasta olduğunu öğrenir. Adamağız, “Bu sağır kulakla onu nasıl duyarım? Ayrıca hastalar daha da zayıf sesle konuşur; ama komşu hastaysa ziyarete gitmek de gerekir. Gerçi konuşurken dudağından ne dediğini de anlamaya çalışırım” diye düşünür. Kafasında aralarında geçebilecek konuşmaları tahmin ve kıyas yoluyla şöyle kurgular:

—Komşum nasılsın?

—İyiyim.

—Şükürler olsun. İlaç olarak ne içtin?

—Şerbet (veya mercimek çorbası) içtim.

—Yiyip içtiğin sıhhat ve afiyet olsun. Hangi hekime tedavi oluyorsun.

—Filancaya

—İyi, onun ayağı uğurludur, mademki o geliyor, senin işlerin yolunda gidecektir. Biz onun ayağının uğurunu tecrübe ettik; her nereye giderse murat gerçekleşir.

Adam bu cevapların doğruluğuna inanarak hastayı ziyarete gitti. Aralarında şöyle bir konuşma geçti:

—Nasılsın?

—Ölüm halindeyim.

—Elhamdülillah!

—Ne yedin?

—Zehir.

—Afiyet olsun.

—Tedavi için hangi hekim geliyor?

—Azrail.

—Onun ayağı çok uğurludur, ondan memnun olursun

Adam hasta ziyareti yapmanın mutluluğu içinde evine döndü. Hasta genç ise, adamın kendisinin can düşmanı olduğunu düşünüp, ona gerekli cevabı verememenin kızgınlığı içinde kıvrandı. Hastaydı, daha da hasta oldu.

Birçok kez bu kadar olmasa da, buna yakın nice konuşmalarımız olmuştur. İnsanlar arasındaki iletişimde sık görülen bir durumdur ki; “Birisi Hanya’dan söz ederken öbürü Konya’dan söz ede


Yazan: Mukadder Altaylı

böyle güzel bir yazıyı bizimle paylaştığınız için teşekkür ederim. mevlana benim için çok değerlidir, mesnevisinin tamamını okuyamamış olsam da bir gün bitirebileceğimi umuyorum.
başta hababam sınıfı sahnelerinden bahsedilmiş ya, bende o kareleri ezbere bilenlerdenim. eğlencelidir gülmekten karnımız ağrır hep:-)
ve bahsedildiği üzere acaba bende manevi sağırlardan mıyım diyerek sordum kendime. bu soruyu hatırlatmış olmanız konusunda minnettarım.
inşallah şeb-i aruz törenleri için birgün bende gideceğim konyaya. bu yıl da olmadı ya, seneye belki.
ya nasip ya kısmet...
aşk u niyazlar ola

Rica ederim üveyevlat Bende Mesneviyi tamamen bitirebilmiş değilim, inşallah yakın zamanda bitireceğim.

Hikayeden çıkarılacak çokj önemli bir ders var, bende önemsediğiniz için sana çok teşekkür ederim

arkadaslar mesnevı alacagım ve bu konuda tavsıyelerınızı beklıyorum..

benim bildiğim şefik can tercümesi ötüken yayınlarının.. en çok tavsiye aldığım bu şerhti... bende de yok almak lazım aslında.

hmm..unutmayım, aklımda klasın..

Mesnevı ıle bırlıkte Semsı Tebrızı hazretlerının de Makalatını almak ıstıyorum..

evet bunlar her bakımdan kaynak olarak okunmalık eserler... nasiplenmek duası ile...

istanbulda tüyap kitap fuarı yarın açılıyor ve eminim harika olacaktır.
fırsat bulduğunuzda uğrayın derim gbk ama ilk fırsatta önce foruma uğrasanız daha iyi olacak meraklanıyoruz nerdesiniz Allah aşkına.
bir tane daha iyi bir şerh buldum; A. Avni Konuk Mesnevi şerhi de alınabilir...

takıpcısı oldugum bırkac fuar var..autoshow,cebıt, tekstil-konf.,kıtap ..vs..
gecen haftasonu gıtmeyı cok ıstedım ama felaket bır yagmur vardı..bakayım bu haftasonu gıdebılecekmıyım..
sz gıttınız mı uveykardes?
bu sene yabancı yazar konuklar var..mesela adam fawer - olasılıksız ve empatı adlı kıtapların yazarı, safıye sultan serısının yazarı - ann chamberlın..ılk aklıma gelenler..

ben bu yıl gidemedim. geçen haftasonu yağmur vardı dediğiniz gibi. bu haftasonu da bilmiyorum ya nasip ya kısmet.
evet yabancı yazarlar da var. itiraf etmek gerekirse kitabın yazarı için fuara gitmeyi saçma buluyorum. evet , belki kitap üstüne konuşma ya da imzalatma gibi imkanlar olabilir ama sırf bu amacı gözetip gidenlere gıcık oluyorum.